Praca na etacie i prowadzenie własnej działalności w UK to częsty wybór na początku drogi biznesowej. Daje stabilność finansową i pozwala rozwijać firmę bez presji. Musisz jednak poprawnie rozliczyć oba źródła dochodu. A jak? Przeczytaj nasz artykuł i dowiedz się więcej.
Praca na etacie i prowadzenie własnej działalności w UK – podstawy podatkowe
W UK możesz legalnie łączyć etat z działalnością gospodarczą. Najprostszą formą na start jest self employed. Rejestracja jest szybka, a księgowość mniej złożona niż w spółce LTD. Dlatego praca na etacie i prowadzenie własnej działalności w UK często zaczyna się właśnie od tej formy.
Jako self employed odpowiadasz całym swoim majątkiem za ewentualne długi firmy. Samodzielnie składasz Self Assessment i płacisz podatek. HMRC nie rozliczy Cię automatycznie. To Twoja odpowiedzialność jako przedsiębiorcy.
Musisz zarejestrować działalność, jeśli Twój przychód przekroczy £1 000 w roku podatkowym. To tzw. trading allowance. Rok podatkowy trwa od 6 kwietnia do 5 kwietnia kolejnego roku. Przekroczenie limitu oznacza obowiązek rejestracji i rozliczenia.
A jeśli już działasz jako self employed i zastanawiasz się nad zmianą formy działalności polecamy Ci nasz tekst „ Kiedy przejść z self employed na spółkę LTD” lub zakup konsultacji.

Jak rozliczyć dochód z etatu i firmy?
Z etatu podatek i składki pobiera pracodawca przez PAYE. Po zakończeniu roku otrzymasz formularz P60. Znajdziesz tam dochód i zapłacony Income Tax. Dane te wpisujesz do Self Assessment.
W zeznaniu rocznym sumujesz dochód z etatu i dochód z działalności. Od przychodu z firmy odejmujesz koszty. A co możesz w nich ująć? Temu zagadnieniu poświęciliśmy cały eBook “Koszty self employed”, który znajdziesz w naszym sklepie.
Przypominamy, że przy rozliczeniu stosujesz Personal Allowance. W 2026/2027 kwota wolna od podatku wynosi £12 570. Dopiero po jej przekroczeniu zapłacisz podatek
- 20% do £50 270 dochodu
- 40% od £50 270 do £125 140 dochodu
- i 45% powyżej £125 140 dochodu
Jednak sam podatek to nie wszystko. Praca na etacie i prowadzenie własnej działalności w UK to także konieczność rozliczenia składek NI. Z etatu składki potrąca pracodawca. Jako self employed zapłacisz Class 4. W 2026/2027 wynosi ona 6% między £12 570 a £50 270. Powyżej £50 270 zapłacisz 2%.

Praca na etacie i prowadzenie własnej działalności w UK – przykładowe wyliczenie
Załóżmy, że zarabiasz na etacie £30 000 rocznie. Twoja firma generuje £20 000 przychodu. Koszty działalności wynoszą £6 000. Tym samym dochód z Twojej firmy to £14 000, a łączny £44 000.
Wyliczenie pracodawcy będzie wyglądało następująco
- £30 000 – £12 570 (kwota wolna od podatku) = £17 430
- £17 430 x 20% = £3 486 tax pobrany przez pracodawcę
Teraz Self Assessment
- £30 000 (etat) + £14 000 (dochód z działalności pomniejszony o koszty) = £44 000
- £44 000 – £12 570 (kwota wolna od podatku) = £31 430 (dochód do opodatkowania)
- Podatek 20% (bo mieści się w pierwszym progu podatkowym) = £6 286
- £6 286 – £3 486 (podatek pobrany przez pracodawcę) = £2 800 (do zapłaty)
- £14 000 – £12 570 (próg od jakiego naliczany jest NI dla self employed) = £1 430 x 6% = £85,6 NI Class4
Podsumowując nasz przykład pracując na etacie i prowadząc własną działalność po złożeniu Self Assessment zapłacisz £2 800 Income Tax i £85,6 NI Class4.
WAŻNE! Przypominamy, że od kwietnia 2026 roku dla osób, których przychód przekroczy £50 000 obowiązuje MTD. Oznacza to, że rozliczenie musisz składać cztery razy do roku, a cała dokumentacja musi być w wersji cyfrowej. Więcej na ten temat przeczytasz w artykule “Czym jest MTD”.

Terminy i obowiązki wobec HMRC
Self Assessment musisz złożyć do 31 stycznia po zakończeniu roku podatkowego. Oznacza to, że rok 2026/2027 musisz rozliczyć do 31 stycznia 2028 roku. Ten dzień jest też ostatecznym terminem zapłacenia podatku i składek NI. Spóźnienie oznacza automatyczne kary. O nich więcej przeczytasz w artykule “Kary za spóźniony Self Assessment”.
Jeśli należność do HMRC przekroczy £1 000 w styczniu będziesz też musiał zapłacić zaliczkę na poczet przyszłego podatku. Wynosi ona 50% jaką zapłaciłeś do urzędu. Drugą część zaliczki musisz wpłacić do końca lipca.
Praca na etacie i prowadzenie własnej działalności w UK daje elastyczność finansową. Wymaga jednak świadomego planowania podatków. Jeśli nie masz pewności, skonsultuj rozliczenie z księgowym. Dzięki temu unikniesz błędów i niepotrzebnych kosztów.
Pozdrawiam,
Zespół SN Accounts





